Financieel
- banken;
- beleggingsinstellingen;
- kredietverstrekkers;
- hypotheekverstrekker;
- creditcardmaatschappij;
- betaaldiensten.
Administratie en instanties na overlijden
Administratie na een overlijden: begin met overzicht
Na een overlijden hoeft u niet alle administratie op één dag af te handelen. Begin met één contactpersoon, één centrale map en een lijst waarop u per organisatie noteert wat al is geregeld.
De gemeente registreert het overlijden. Verschillende overheidsorganisaties kunnen die melding automatisch ontvangen. Banken, particuliere verzekeraars, verhuurders, energiebedrijven, telecomaanbieders, verenigingen en andere commerciële organisaties moeten meestal afzonderlijk worden benaderd.
De eerste administratieve stappen
- Kies één administratief contactpersoon.
- Leg post, e-mail en documenten op één plaats vast.
- Maak een lijst van inkomsten, uitgaven en automatische incasso’s.
- Controleer of er een testament en executeur zijn.
- Verdeel of verkoop nog geen bezittingen bij twijfel over de erfenis.
- Gebruik nooit de DigiD van de overledene.
- Controleer welke instanties al automatisch bericht hebben ontvangen.
- Informeer banken, verzekeraars en contractpartijen afzonderlijk.
- Bewaar alle brieven, facturen en bevestigingen.
- Vraag deskundige hulp bij schulden, een onderneming, minderjarigen of bezit in het buitenland.
1. Welke instanties krijgen automatisch bericht?
Na de aangifte verwerkt de gemeente het overlijden in de Basisregistratie Personen. Overheidsorganisaties die deze informatie nodig hebben voor een wettelijke taak kunnen de melding vervolgens ontvangen.
| Organisatie | Automatisch? | Wat controleert u zelf? |
|---|---|---|
| Gemeente | De aangifte van overlijden moet bij de gemeente worden gedaan, vaak door de uitvaartondernemer. | Vraag zo nodig om afschriften van de overlijdensakte en controleer de benodigde gemeentelijke documenten. |
| Belastingdienst en Toeslagen | Ontvangen de overlijdensgegevens in veel gevallen via de overheidsregistratie. | Controleer brieven, inkomstenbelasting, toeslagen, voorlopige aanslagen en mogelijke erfbelasting. |
| SVB | Ontvangt een Nederlands overlijden meestal automatisch. | Controleer AOW, mogelijke overlijdensuitkering, Anw en wezenuitkering. |
| UWV | Bij wonen in Nederland meestal automatisch. | Wacht op de brief over een mogelijke overlijdensuitkering en controleer te veel of te weinig betaalde bedragen. |
| KVK | Ontvangt bij een ingeschreven ondernemer doorgaans een melding. | Neem contact op over voortzetten, overdragen, stoppen en Handelsregister- of UBO-wijzigingen. |
| RDW | Kan de overlijdensmelding ontvangen. | Het voertuig moet nog steeds tijdig worden overgeschreven. De verzekering stopt niet vanzelf. |
Controleer, ook wanneer een melding automatisch gaat. Automatisch doorgeven betekent niet dat iedere uitkering, aanslag, polis of registratie direct correct is afgehandeld.
2. Welke organisaties moet u meestal zelf informeren?
Verzekeringen
- uitvaartverzekeraar;
- levensverzekeraar;
- opstal- en inboedelverzekeraar;
- auto- en reisverzekeraar;
- aansprakelijkheidsverzekeraar;
- rechtsbijstandverzekeraar.
Woning en dagelijks leven
- verhuurder of woningcorporatie;
- energie- en waterbedrijf;
- telecomprovider;
- alarm- en beveiligingsdienst;
- thuiszorg of huishoudelijke hulp;
- leveranciers aan huis.
Denk daarnaast aan
- werkgever en salarisadministratie;
- pensioenuitvoerders;
- zorgverzekeraar en aanvullende verzekeraars;
- vakbond en beroepsvereniging;
- sportclub, kerk, vereniging en goede doelen;
- kranten, tijdschriften en loterijen;
- streaming- en softwareabonnementen;
- webwinkels en bezorgdiensten;
- sociale media, e-mail en cloudopslag;
- school, kinderopvang of onderwijsinstelling;
- dierenarts, dierenverzekering of opvang;
- boekhouder, accountant of administratiekantoor.
3. Wat regelt u eerst en wat kan wachten?
| Moment | Belangrijkste taken | Waarom? |
|---|---|---|
| Eerste dagen | Contactpersoon kiezen, documenten verzamelen, woning beveiligen, huisdieren verzorgen en noodzakelijke betalingen controleren. | Voorkomt praktische schade en verlies van overzicht. |
| Na de uitvaart | Testament controleren, erfgenamen en bevoegdheid vaststellen, bank en verzekeraars benaderen. | Veel organisaties willen weten wie namens de nalatenschap mag handelen. |
| Binnen enkele weken | Inkomen, pensioen, uitkeringen, woning, voertuig, contracten en abonnementen beoordelen. | Voorkomt onnodige kosten en onjuiste betalingen. |
| In de maanden daarna | Belastingaangiften, verkoop of overdracht van bezittingen, verdeling van de nalatenschap en afsluiting van accounts. | Dit vraagt vaak eerst een volledig overzicht en duidelijkheid over de erfenis. |
Verdeel, verkoop of neem waardevolle spullen niet mee voordat duidelijk is wie erfgenaam is en hoe de erfenis wordt aanvaard. Vraag bij twijfel eerst advies.
4. Maak één centrale administratiemap
Gebruik een fysieke map, beveiligde digitale map of beide. Bewaar originele documenten zorgvuldig en verstuur alleen kopieën wanneer een organisatie daarom vraagt.
Persoons- en overlijdensdocumenten
- afschrift van de overlijdensakte;
- persoonsgegevens van de overledene;
- huwelijks- of partnerschapsgegevens;
- familierelaties en contactgegevens;
- paspoort of identiteitskaart voor inlevering;
- eventuele buitenlandse akten.
Juridische documenten
- testament;
- gegevens Centraal Testamentenregister;
- verklaring van erfrecht wanneer nodig;
- executeursverklaring;
- volmachten van erfgenamen;
- akte nalatenschap bij aanvaarden of verwerpen;
- boedelbeschrijving.
Financiële documenten
- bankafschriften;
- verzekeringspolissen;
- pensioenoverzichten;
- belastingaangiften en aanslagen;
- hypotheek- of huurdocumenten;
- leningen en schulden;
- abonnementen en automatische incasso’s;
- uitvaartfacturen;
- waardebepalingen van bezittingen.
Houd een contactlogboek bij
Noteer per organisatie de datum, naam van de medewerker, gevraagde documenten, afgesproken vervolgstap en ontvangen bevestiging.
5. Controleer wie bevoegd is om te handelen
Een partner, kind of familielid is niet automatisch zelfstandig bevoegd om iedere rekening, polis of overeenkomst aan te passen.
Mogelijke bevoegde personen
- de executeur die in het testament is benoemd;
- de gezamenlijke erfgenamen;
- een erfgenaam met volmacht van de anderen;
- een notaris of professionele vereffenaar;
- een bewindvoerder binnen diens wettelijke bevoegdheid.
Verklaring van erfrecht
Een bank of andere organisatie kan een verklaring van erfrecht vragen. Daarin staat wie de erfgenamen zijn en wie namens hen mag handelen. Vraag vóór het aanvragen altijd of de verklaring in uw situatie werkelijk nodig is.
6. Bankzaken na overlijden
Informeer de bank zodra duidelijk is wie de contactpersoon en mogelijke erfgenamen zijn. De bank bepaalt welke toegang wordt beperkt en welke documenten nodig zijn.
Vraag de bank naar
- betaal- en spaarrekeningen;
- gezamenlijke rekeningen;
- beleggingen;
- kluis of safe;
- creditcards;
- leningen en roodstand;
- periodieke overboekingen;
- automatische incasso’s;
- rekeningafschriften op overlijdensdatum;
- mogelijkheid van een boedelrekening;
- benodigde verklaring van erfrecht.
Laat noodzakelijke lasten zoals energie, huur, hypotheek en verzekeringen niet zonder controle stoppen. Noteer eerst welke betalingen nodig blijven om woning en nalatenschap te beschermen.
7. Belastingdienst en toeslagen
Het overlijden wordt doorgaans via de gemeente aan de Belastingdienst doorgegeven. Nabestaanden moeten daarna nog beoordelen welke aangiften, aanslagen en toeslagen moeten worden aangepast.
Mogelijke onderwerpen
- laatste aangifte inkomstenbelasting;
- aangifte over eerdere jaren;
- fiscale partnerkeuze in het overlijdensjaar;
- voorlopige aanslag;
- huurtoeslag;
- zorgtoeslag;
- kindgebonden budget;
- kinderopvangtoeslag;
- erfbelasting;
- belastingschulden of teruggaven;
- ondernemersaangiften.
Gebruik niet de DigiD van de overledene. Vraag voor online aangifte een nabestaandenmachtiging aan en log in met uw eigen DigiD.
Controleer actuele termijnen, vrijstellingen en tarieven altijd bij de Belastingdienst. Deze kunnen per jaar en situatie verschillen.
8. AOW, Anw, UWV en pensioen
AOW en SVB
Controleer of de SVB een overlijdensuitkering verwerkt en of een partner of kind mogelijk in aanmerking komt voor een Anw- of wezenuitkering.
UWV
UWV krijgt een Nederlands overlijden meestal automatisch door. Wacht op de brief over een mogelijke overlijdensuitkering of neem contact op bij een afwijkende situatie.
Pensioenuitvoerders
Controleer partnerpensioen, wezenpensioen en eventuele regelingen voor een ex-partner. Vraag per uitvoerder om een schriftelijk overzicht.
Werkgever
Vraag naar achterstallig salaris, vakantiegeld, verlof, onkosten, overlijdensuitkering, collectieve verzekeringen en pensioen.
9. Verzekeringen controleren
Zeg verzekeringen niet automatisch allemaal op. Sommige polissen moeten tijdelijk blijven bestaan zolang de woning, auto of bezittingen nog tot de nalatenschap behoren.
| Verzekering | Mogelijke actie | Let op |
|---|---|---|
| Uitvaartverzekering | Overlijden melden en uitkering aanvragen. | Bewaar polis, facturen en betalingsbewijzen. |
| Levens- of overlijdensrisicoverzekering | Controleer begunstigde en aanvraagprocedure. | Een uitkering valt niet in iedere situatie op dezelfde wijze in de nalatenschap. |
| Opstal en inboedel | Adres, bewoning en contactpersoon aanpassen. | Leegstand kan gevolgen hebben voor de dekking. |
| Autoverzekering | Afstemmen op overschrijving, verkoop of schorsing. | De verzekering stopt niet automatisch doordat de eigenaar is overleden. |
| Zorgverzekering | Controleer verwerking en openstaande declaraties. | Vraag naar nog te ontvangen of terug te betalen bedragen. |
| Reis en aansprakelijkheid | Beëindigen of aanpassen aan het huishouden. | Controleer of gezinsleden op dezelfde polis staan. |
10. Woning, huur, hypotheek en nutsvoorzieningen
Bij een huurwoning
- Informeer verhuurder of woningcorporatie.
- Controleer wie medehuurder is.
- Vraag welke opzegtermijn en opleverregels gelden.
- Maak geen ontruimingsafspraak voordat bevoegdheid en erfeniskeuze duidelijk zijn.
- Leg de meterstanden vast.
Bij een koopwoning
- Informeer hypotheekverstrekker.
- Controleer gekoppelde overlijdensrisicoverzekering.
- Laat noodzakelijke woonlasten doorlopen.
- Controleer opstalverzekering en leegstandsvoorwaarden.
- Vraag bij verkoop, verdeling of overdracht advies aan notaris en eventueel belastingadviseur.
Energie, water en telecom
Bepaal eerst of de woning wordt aangehouden, verkocht, overgedragen of opgeleverd. Pas daarna contracten aan. Een lege woning kan nog energie, water, beveiliging en internet nodig hebben.
11. Voertuigen en mobiliteit
Een geërfd voertuig moet volgens de RDW binnen vijf weken op naam van een nieuwe eigenaar worden gezet. Beslis eerst of de erfenis wordt aanvaard en regel daarna overschrijving, verkoop, schorsing of export.
- kenteken en tenaamstellingscode zoeken;
- verzekering controleren;
- APK-datum controleren;
- parkeervergunning aanpassen;
- lease- of financieringscontract controleren;
- wegenwachtabonnement aanpassen;
- laadpas en mobiliteitsaccounts beëindigen.
12. Abonnementen, lidmaatschappen en contracten
Gebruik bankafschriften, e-mail en post om doorlopende verplichtingen te vinden. Maak per contract een bewuste keuze: behouden, overzetten, pauzeren of beëindigen.
Veelvoorkomende contracten
- telefoon, internet en televisie;
- kranten en tijdschriften;
- streamingdiensten;
- sportschool en verenigingen;
- goede doelen;
- loterijen;
- software en cloudopslag;
- alarmsystemen;
- maaltijd- en bezorgdiensten;
- opslagruimte;
- onderhoudscontracten;
- donateurschappen.
Vraag om schriftelijke bevestiging
Leg vast per welke datum het contract stopt, of er een opzegtermijn geldt, of vooruitbetaalde bedragen worden terugbetaald en of apparatuur moet worden ingeleverd.
13. Digitale administratie en accounts
Digitale accounts kunnen persoonlijke gegevens, foto’s, abonnementen, tegoeden en belangrijke documenten bevatten. Gebruik geen wachtwoorden of accounts zonder eerst te controleren of u daartoe bevoegd bent.
- e-mailaccounts inventariseren;
- cloudopslag en fotoarchieven veiligstellen;
- sociale media verwijderen of herdenkingsstatus aanvragen;
- webshops en betaalaccounts controleren;
- cryptovaluta en digitale wallets onderzoeken;
- domeinnamen en websites controleren;
- softwareabonnementen beëindigen;
- gegevensdragers veilig bewaren;
- privacy van andere personen respecteren.
14. Wanneer de overledene ondernemer was
Bij een onderneming kunnen betalingen, personeel, klanten, aangiften en contracten blijven doorlopen. Neem daarom sneller contact op met de KVK Nabestaandendesk, boekhouder, accountant en notaris.
Controleer direct
- rechtsvorm van de onderneming;
- testament en bedrijfsafspraken;
- tekenbevoegdheid;
- banktoegang en betalingsverkeer;
- lonen en personeel;
- btw- en loonheffingenaangiften;
- verzekering en vergunningen;
- klanten en lopende opdrachten;
- Handelsregister en UBO-register;
- voorzettings-, verblijvens- of overnamebedingen;
- schulden en garanties;
- besluit over voortzetten, overdragen of stoppen.
Een onderneming kan onbekende schulden en verplichtingen hebben. Verdeel bedrijfsmiddelen niet en zet activiteiten niet zonder beoordeling voort wanneer nog niet duidelijk is hoe de erfenis wordt aanvaard.
15. Bijzondere situaties
Minderjarige erfgenaam
Voor minderjarigen gelden beschermende regels. Laat aanvaarding, verwerping en beheer van hun erfdeel zorgvuldig begeleiden.
Buitenland
Bij buitenlandse bankrekeningen, woning, pensioen of woonplaats kunnen aanvullende akten, vertalingen en belastingprocedures nodig zijn.
Schulden of onduidelijkheid
Laat de nalatenschap inventariseren voordat u bezittingen verkoopt, verdeelt of schulden uit eigen naam betaalt.
16. Stappenplan administratie na overlijden
- Kies één contactpersoon Spreek af wie de centrale post, telefoongesprekken en documenten bijhoudt.
- Maak een centrale map Bewaar akten, polissen, afschriften, facturen, brieven en contactnotities bij elkaar.
- Controleer testament en bevoegdheid Zoek uit wie erfgenaam, executeur of gevolmachtigde is.
- Inventariseer bezittingen en schulden Verdeel of verkoop nog niets wanneer de financiële positie onduidelijk is.
- Maak een inkomsten- en uitgavenlijst Noteer salaris, pensioen, uitkeringen, huur, hypotheek en automatische incasso’s.
- Controleer automatische overheidsmeldingen Bekijk de brieven van Belastingdienst, SVB, UWV, KVK en andere instanties.
- Informeer overige organisaties Benader banken, verzekeraars, werkgever, verhuurder en contractpartijen.
- Bescherm woning en bezit Laat noodzakelijke verzekeringen, energie en beveiliging actief.
- Regel belastingen, pensioen en uitkeringen Gebruik eigen DigiD en de juiste machtigingen.
- Sluit de administratie zorgvuldig af Bewaar bevestigingen en verdeel pas wanneer schulden en bevoegdheden duidelijk zijn.
17. Complete administratiechecklist
Organisatie
- Contactpersoon aangewezen.
- Taken onder familie verdeeld.
- Fysieke en digitale map aangemaakt.
- Contactlogboek gestart.
- Post verzameld of doorgestuurd.
- Belangrijke e-mail veiliggesteld.
Juridisch
- Testament gecontroleerd.
- Executeur geïdentificeerd.
- Erfgenamen vastgesteld.
- Keuze over erfenis nog niet onbedoeld gemaakt.
- Verklaring van erfrecht alleen aangevraagd wanneer nodig.
- Minderjarigen of bewindssituatie beoordeeld.
Financieel
- Banken geïnformeerd.
- Saldo op overlijdensdatum vastgelegd.
- Automatische incasso’s gecontroleerd.
- Leningen en schulden geïnventariseerd.
- Beleggingen en kluis gecontroleerd.
- Uitvaartfacturen bewaard.
Overheid en inkomen
- Gemeentelijke registratie gecontroleerd.
- Belastingbrieven verzameld.
- Nabestaandenmachtiging aangevraagd indien nodig.
- Toeslagen gecontroleerd.
- SVB en mogelijke Anw gecontroleerd.
- UWV-brief gecontroleerd.
- Pensioenuitvoerders benaderd.
- Werkgever benaderd.
Woning en bezit
- Huurder, medehuurder of eigendomssituatie gecontroleerd.
- Hypotheekverstrekker geïnformeerd.
- Opstal- en inboedelverzekering aangepast.
- Leegstandsvoorwaarden gecontroleerd.
- Meterstanden vastgelegd.
- Voertuig binnen de geldende termijn geregeld.
- Huisdieren verzorgd.
Contracten en digitaal
- Energie en water beoordeeld.
- Telefoon en internet beoordeeld.
- Abonnementen geïnventariseerd.
- Lidmaatschappen beëindigd of overgezet.
- Sociale media beoordeeld.
- E-mail en cloudopslag beoordeeld.
- Digitale tegoeden en betaalaccounts gecontroleerd.
- Alle beëindigingen schriftelijk bevestigd.
18. Begin met één kleine stap
Leg vandaag alleen de overlijdensakte, recente bankafschriften, verzekeringspolissen en ontvangen post bij elkaar. Maak daarna een lijst van organisaties. U hoeft de volledige administratie niet in één keer af te ronden.
Veelgestelde vragen over administratie na overlijden
Welke instanties krijgen automatisch bericht van een overlijden?
De gemeente registreert het overlijden in de Basisregistratie Personen. Verschillende overheidsorganisaties, zoals de Belastingdienst, SVB, UWV en KVK, kunnen de melding vervolgens automatisch ontvangen. Controleer per organisatie of de verwerking is afgerond.
Welke organisaties moet ik zelf informeren?
Denk onder meer aan banken, particuliere verzekeraars, werkgever, pensioenuitvoerders, verhuurder, hypotheekverstrekker, energiebedrijf, telecomprovider, verenigingen, abonnementen en digitale diensten.
Mag ik de DigiD van de overledene gebruiken?
Nee. Gebruik uw eigen DigiD en vraag waar nodig een nabestaandenmachtiging of andere officiële machtiging aan.
Heb ik altijd een verklaring van erfrecht nodig?
Nee. Dat verschilt per bank, organisatie en situatie. Vraag eerst welke documenten nodig zijn voordat u een verklaring bij de notaris laat opstellen.
Wanneer moet ik de bank informeren?
Neem na het overlijden contact op zodra u voldoende gegevens heeft en duidelijk is wie de contactpersoon is. Vraag welke documenten nodig zijn en welke betalingen nog kunnen doorlopen.
Mag ik spullen uit de woning verdelen?
Wees daarmee voorzichtig zolang niet duidelijk is wie erfgenaam is en hoe de erfenis wordt aanvaard. Het verkopen, verdelen of meenemen van bezittingen kan juridische gevolgen hebben.
Moet ik alle automatische incasso’s direct stopzetten?
Nee. Controleer eerst welke diensten nodig blijven, zoals hypotheek, huur, energie, beveiliging en verzekeringen. Stop alleen betalingen nadat duidelijk is wat met de woning en nalatenschap gebeurt.
Hoe doe ik belastingaangifte voor een overledene?
U kunt voor online aangifte een nabestaandenmachtiging aanvragen. U logt daarna met uw eigen DigiD in namens de overledene. Volg de actuele instructies van de Belastingdienst.
Wat gebeurt er met AOW na overlijden?
De SVB verwerkt het overlijden en kan onder voorwaarden een overlijdensuitkering betalen. Controleer daarnaast of een partner of kind mogelijk recht heeft op een Anw- of wezenuitkering.
Wat moet ik met de auto van de overledene doen?
Wanneer het voertuig tot een aanvaarde erfenis behoort, moet het volgens de RDW binnen vijf weken op een nieuwe naam worden gezet. Regel ook de verzekering afzonderlijk.
Moet ik het paspoort van de overledene inleveren?
Ja. Een paspoort of identiteitskaart van een overledene moet worden ingeleverd bij Burgerzaken van een gemeente.
Hoe lang duurt de administratieve afwikkeling?
Dat verschilt sterk. Een eenvoudige administratie kan binnen enkele maanden grotendeels zijn afgerond. Een nalatenschap met woning, onderneming, schulden, belastingzaken of bezit in het buitenland kan langer duren.
Wie mag abonnementen opzeggen?
Organisaties kunnen vragen om een overlijdensakte, gegevens van de contracthouder en bewijs dat u namens de nalatenschap mag handelen. Vraag per aanbieder welke documenten nodig zijn.
Wat moet ik doen als de overledene een onderneming had?
Neem snel contact op met KVK, boekhouder, accountant en notaris. Controleer betalingen, personeel, belastingaangiften, contracten, verzekeringen en de bevoegdheid om het bedrijf voort te zetten of te stoppen.
Wanneer is professionele hulp verstandig?
Bij onbekende schulden, onenigheid tussen erfgenamen, minderjarige erfgenamen, een onderneming, buitenlands bezit, complexe belastingzaken of twijfel over bevoegdheid is deskundige hulp verstandig.
Bronnen en disclaimer
- Rijksoverheid – overlijden: wat moet ik regelen?
- Belastingdienst – na een overlijden
- Belastingdienst – inkomstenbelasting voor een overledene
- SVB – iemand met AOW is overleden
- SVB – nabestaandenuitkering Anw
- UWV – overlijden
- RDW – voertuig erven
- Notaris.nl – verklaring van erfrecht
- Rechtspraak – erfenis aanvaarden of verwerpen
- Ondernemersplein – overleden ondernemer
Deze pagina geeft algemene informatie voor Nederland en is geen individueel juridisch, fiscaal of financieel advies. Welke documenten, termijnen, rechten en verplichtingen gelden, hangt af van de gezinssituatie, nalatenschap, contracten en betrokken organisaties. Controleer altijd actuele voorwaarden en raadpleeg bij twijfel een notaris, juridisch adviseur, belastingadviseur of andere deskundige.
Wanneer u via een link op deze pagina een dienst afsluit, kan Legend of Urnwinkel een vergoeding ontvangen. Dit kost u niets extra. Controleer altijd zelf de actuele voorwaarden.
Laatste inhoudelijke controle: 6 augustus 2026.
